Lokalni izbori na Kosovu, održani 9. novembra 2023. godine, ponovo su pokazali da je politička slika ostala slična onoj nakon parlamentarnih izbora u februaru. Sa izlaznošću od nešto više od 32 odsto, sve glavne političke stranke su proglasile pobedu, ali nijedna nije bila potpuno zadovoljna postignutim rezultatima.
Posmatračka misija Evropske unije istakla je da su građani pobednici ovih izbora, ukazujući na demokratski i transparentan izborni proces. Ipak, primetili su određene propuste, kao što su neažurirani birački spiskovi i promena glasačkih mesta bez obaveštenja građana. Marko Trajković iz NVO „Centar za mir i toleranciju“ naglasio je da su zabeležene nepravilnosti, uključujući slikanje glasova i zamene u biračkim odborima, što može imati veliki značaj na lokalnom nivou.
Srpska lista, koja je zadržala kontrolu nad svim šest opština južno od Ibra i ponovo se vratila na vlast u četiri opštine na severu, proglasila je pobedu srpskog jedinstva. Pokušaji da se zabrani ova stranka očigledno su dodatno motivisali birače. Ivan Nikolić iz NVO „Komunikacija za razvoj društva“ smatra da je retorika vlasti dovela do buđenja srpskog inata, što se odrazilo i na rezultate izbora.
Alijansa za budućnost Kosova, predvođena Ramušom Haradinajem, preuzela je vlast u pet opština, dok će Demokratska partija Kosova, nekadašnjeg lidera Hašima Tačija, upravljati u šest opština i imati najviše odbornika, ukupno 206. Njihov koalicioni partner, Demokratski savez Kosova, predvođen Isom Mustafom, dobiće kontrolu nad sedam opština, uključujući Prištinu.
Ljumir Abdidžiku iz Demokratskog saveza Kosova izjavio je da su pobedili zahvaljujući iskrenosti, posvećenosti i najboljem kadru, ističući da su građani jasno razlikovali rad od govora, dostojanstvo od arogancije, kao i nadu od straha. Samoopredeljenje, predvođeno Aljbinom Kurtijem, osvojilo je samo četiri opštine na prethodnim izborima, dok su sada, zahvaljujući vlasti na centralnom nivou, trijumfovali u još tri.
Analitičar Agon Malići primetio je da je Samoopredeljenje uspelo u opštinama gde je kontrolisalo velika javna preduzeća i zapošljavanje, kao i u Mitrovici, gde je Kurti uložio značajan politički kapital. Proglašenje konačnih rezultata očekuje se sledeće nedelje, nakon čega će uslediti konstituisanje opštinskih skupština i primopredaja vlasti gradonačelnika. U međuvremenu, nastavlja se proces formiranja centralne vlade.
Međutim, pojavili su se problemi sa potvrđivanjem konačnih rezultata izbora. Osnovno tužilaštvo u Mitrovici obustavilo je proces sertifikovanja glasova u Opštinskom centru za brojanje u Južnoj Mitrovici zbog tvrdnji o manipulaciji glasačkim listićima. Tužilaštvo je naložilo čekanje zvaničnog odgovora od štamparije koja je radila na glasačkim listićima kako bi razjasnili razlike u serijskim brojevima.
Firma koja je štampala listiće izjavila je da se radi o grešci na štampaču, dok je Centralna izborna komisija naglasila da to nije moglo uticati na tok glasanja. U isto vreme, Demokratska partija Kosova je zatražila ponavljanje izbora u Južnoj Mitrovici, navodeći dokaze o manipulacijama i mešanju centralne vlasti u izborni proces.
Na osnovu preliminarnih rezultata, pobedu u Južnoj Mitrovici odneo je kandidat Samoopredeljenja Faton Peci. Jahir Sumići, šef opštinskog Odbora za brojanje glasova, izjavio je da su pronađeni glasački listići koji se ne poklapaju sa brojevima biračkih mesta, što ostavlja sumnje u manipulaciju glasovima i preusmeravanje volje građana. Ove tvrdnje dodatno komplikuju već napetu političku situaciju na Kosovu i ukazuju na potrebu za većom transparentnošću i odgovornošću u izbornoj proceduri.
